Chuyên gia ngân hàng thế giới (WB) khó hiểu vì Lọc dầu Dung Quất thua lỗ

Đại diện Ngân hàng Thế giới (WB) đặt câu hỏi: Tại sao Dung Quất lại chịu thua lỗ mặc dù có lợi thế về chi phí và được trợ cấp nhiều?

dilen XHCN-92

Tại Hội thảo đánh giá trợ cấp năng lượng Việt Nam ngày 13/9, khi bàn về tác động kinh tế của các khoản trợ cấp năng lượng, bà Masami Kojima, đại diện WB đặt vấn đề: “Câu hỏi về chính sách đặt ra đối với Chính phủ là liệu các lợi ích thu được có vượt xa chi phí không và thách thức đối với chính sách là làm thế nào để đảm bảo các khoản trợ cấp này không gây méo mó thị trường về lâu dài?”.

Theo bà Masami Kojima, nhà máy lọc dầu Dung Quất, Công ty Lọc hóa dầu Bình Sơn là nhà máy lọc dầu duy nhất tại Việt Nam đi vào hoạt động từ năm 2009 và sử dụng nguồn nguyên liệu dầu thô trong nước và chuyển sang hoạt động thương mại từ tháng 5/2010.

Chuyen gia WB kho hieu vi Loc dau Dung Quat thua lo
Lọc dầu Dung Quất được ưu đãi rất nhiều nhưng vẫn thua lỗ

Nhìn vào quy mô thì nhà máy có đủ quy mô cạnh tranh, hiệu quả trong sản xuất. Bình Sơn dùng dầu thô ngay trong nước thì sản xuất, phân phối đáng lẽ ra phải thấp hơn các nơi khác. Nếu so sánh lọc dầu của Singapore, Hàn Quốc… phải nhập khẩu dầu thô và xuất khẩu các chế phẩm lọc dầu cho Việt Nam như vậy họ phải trả hai lần cho chi phí vận chuyển (nhập khẩu thô và xuất khẩu sản phẩm tinh chế).

Bên cạnh đó, nhà máy lọc dầu Bình Sơn còn được hưởng 2 ưu đãi thuế là thu nhập doanh nghiệp và giữ lại số tiền tương đương mức ưu đãi. Cụ thể, thuế thu nhập doanh nghiệp trong 30 năm: 0% cho 4 năm đầu tiên, 5% cho 9 năm tiếp theo, 10% thay vì 20% cho 17 năm sau đó. Mức trợ cấp thuế này là sự hỗ trợ đáng kể đối với nhà máy. Tuy nhiên dù nhận được mức giảm thuế thu nhập doanh nghiệp lớn và có những lợi thế về chi phí, nhà máy vẫn gặp nhiều khó khăn để đạt được mức khả thi tài chính.

Thứ hai là có thể giữ lại số tiền tương đương mức ưu đãi: 10% với sản phẩm dầu mỏ, 7% đối với các sản phẩm khác, 5% đối với LPG và 3% đối với hóa dầu.

Nếu nhà máy không được phép giữ lại các khoản tương đương với mức giá ưu đãi đó, báo cáo tổng số lũy kế của nhà máy hóa dầu Bình Sơn có thể lên tới 27,6 nghìn tỷ đồng (hơn 1 tỷ USD) trong khoảng thời gian từ năm 2010- 2014. Nhưng khoản trợ cấp liên quan đến mức giá ưu đãi đã giúp giảm số lũy kế trong khoảng thời gian này xuống còn 1 nghìn tỷ đồng (khoảng 50 triệu USD). Khoản chênh lệch là phần doanh thu thuế mà Chính phủ đã mất đi.

“Diễn biến ở lọc dầu Bình Sơn hơi khó hiểu”, Infonet dẫn lời bà Masami Kojima nói.

Theo bà Masami Kojima cần phải phân tích hiệu quả tài chính của nhà máy lọc dầu Bình Sơn vì sao thấp như vậy mặc dù được hưởng rất nhiều ưu đãi.

Lý giải điều này, đại diện Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) cho biết: “Nhà máy Bình Sơn có nhiều ưu đãi và lợi thế về vận chuyển nhưng nếu nghiên cứu sâu lọc dầu Bình Sơn vẫn có khó khăn vì giá vận chuyển không phải giá họ tự quyết được. Bên cạnh đó, về công nghệ khi thiết kế thì Nhà máy Lọc dầu Dung Quất sẽ tiêu thụ dầu thô ngọt từ mỏ Bạch Hổ. Do đó, khi bán ra thị trường giá rất cao bởi nhưng khi giá dầu xuống, họ buộc phải mua giá dầu ngọt của Bạch Hổ có mức chênh nhiều với giá dầu chua”.

“Nhìn chung, thị trường Việt Nam rất phức tạp, các chính sách trợ cấp cần phải đặt trong tổng thể lớn dựa trên các tiêu chí về kinh tế, an ninh năng lượng, phát triển về môi trường….”, đại diện PVN nói.

Mới đây nhất, sau nhiều lần kêu khó, Lọc dầu Bình Sơn, đơn vị quản lý nhà máy Dung Quất đã được Chính phủ chấp thuận tự tính giá bán xăng dầu để cạnh tranh với hàng nhập khẩu.

Theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ ban hành hôm 3/9,  trong vòng 4 tháng tới, tỷ lệ thu điều tiết đối với xăng sẽ tăng từ 7% lên 10%.

Như vậy, trong những tháng còn lại của năm 2016, quy định này cho phép xăng do Dung Quất sản xuất có giá bán tương đương với giá bán xăng nhập khẩu từ Hàn Quốc theo Biểu thuế ưu đãi đặc biệt và thấp hơn giá xăng dầu nhập khẩu từ các nước ASEAN 10%.

Nhưng quan trọng hơn, cũng theo quyết định này, từ đầu năm 2017, Chính phủ sẽ bãi bỏ quy định về thu điều tiết đối với sản phẩm lọc hóa dầu tiêu thụ trong nước của Dung Quất.

Từ cuối năm 2015 đến nay, xăng dầu Dung Quất khó cạnh tranh với xăng dầu nhập khẩu dù cùng chung mức thuế nhập khẩu xăng dầu là 20%. Riêng dầu hỏa, nhiên liệu bay và dầu mazut đã về mức 0% từ năm 2016. Mặt khác, theo Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – Hàn Quốc, biểu thuế nhập khẩu ưu đãi cho xăng dầu nhập khẩu từ thị trường này chỉ còn là 10%; dầu diesel, dầu hỏa, nhiên liệu bay là 5%, mazut là 0%.

Với quyết định của Thủ tướng Chính phủ, các quy định về thu điều tiết đối với sản phẩm lọc hóa dầu tiêu thụ trong nước (3% và 5%) cũng bị bãi bỏ. Như vậy, thậm chí các sản phẩm lọc hóa dầu còn nhận được ưu đãi cao hơn quy định trong FTA Việt Nam-Hàn Quốc (diesel, dầu hỏa, nhiên liệu bay theo FTA này còn chịu thuế 5%).

Tuy nhiên, các quyết định về ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp cho Công ty lọc hóa dầu Bình Sơn (nộp 10% trong vòng 30 năm, miễn thuế 4 năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong 9 năm tiếp theo từ năm phát sinh thu nhập chịu thuế) ở quyết định ban hành năm 2012 vẫn được giữ nguyên.

Minh Thái (Tổng hợp)

nguon

Advertisements
This entry was posted in zThông Tin. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s